News

Lart studiO Live Search





 



Słynne wśród kandydatów Lart studiO z Krakowa jest punktem w biografii niejednego studenta szkoły teatralnej. Dla przykładu podam, że w 2005 roku dwudziestu pięciu absolwentów "Lartu" otrzymało indeksy wydziałów aktorskich – wszystkich miejsc jest około osiemdziesięciu.Twórcy Lart studiO piszą o sobie na stronie internetowej: "Korzystamy z technik: Konstantego Stanisławskiego, Michaiła Czechowa, Bertolta Brechta, Lee Strasberga, Jerzego Grotowskiego i Jerzego Golińskiego. Mamy na to jeden rok.

 



 



Nieustannie podważany status

 

"Nie będą grał Hamleta, jak mi ktoś z tyłu będzie Liska robił…" skarży się w skeczu kabaretu Potem aktor stołeczny, grający metodą Chateau de Lux, na aktora z prowincji, który ma proste metody na sukces artystyczny. Różnica wykształcenia. Wiadomo, że nie dyplom ukończenia wyższej uczelni decyduje o karierze aktora, lecz talent. Niewątpliwie jednak ten kawałek papieru, a raczej kilka lat nauki za nim stojące, pomagają. Wiele osób wciąż zastanawia się, czy studia aktorskie powinny być studiami wyższymi. Zdarzają się przecież zdolni, ale niezbyt mądrzy studenci, którzy braki w erudycji nadrabiają wrodzonym instynktem aktorskim.

W latach sześćdziesiątych Adam Hanuszkiewicz powiedział, że nonsensem jest, aby to była wyższa szkoła. Powinna być to szkoła średnia, bo łatwiej zacząć uczyć wszystkiego młodą osobą niż dziewiętnastoletnią, która jest już dojrzała. Oczywiście spotkało się to ze straszliwym odporem. Mówi Zbigniew Zapasiewicz:

"Po latach myślę, że on miał rację. Tu powinna być zawodowa matura, tak jak jest na przykład muzyczna. Dostawałoby się uprawnienia do wykonywania zawodu i maturą, na którą składałyby się podstawowe wiadomości z języka, historii. Potem można by zrobić trzyletni kurs magisterski dla ludzi, którzy interesują się teorią zawodu, reżyserią, chcą się temu poświęcić. Może tak należałoby to skonstruować."

Wielość dróg

Osoba, której marzy się zawód aktora, ma obecnie bardzo wiele możliwości. Może wziąć udział w castingu i zrobić karierę na wzór braci Mroczków czy Kasi Cichopek. Jeśli jednak komuś zależy na nauce systematycznej i gruntownej, to na pierwszej linii są państwowe szkoły teatralne, finansowane przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

W Polsce są cztery wydziały aktorskie (nie licząc lalkarskich): w Krakowie, Łodzi, Warszawie i Wrocławiu (podlegający Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Krakowie), które prowadzą czteroletnie jednolite studia magisterskie. Co roku setki osób ubiegają się o indeksy. Większości, której nie może się powieść, pozostaje albo wybór innych kierunków studiów, albo skorzystanie z bogatej oferty najróżniejszych płatnych kursów aktorstwa.

Setki zdających stworzyło popyt, na który musiała odpowiedzieć podaż. Powstały roczne kursy przygotowawcze do egzaminu na wydział państwowy. Ich nazwy są szeptane na korytarzach szkół teatralnych w czasie egzaminów wstępnych.

Słynne wśród kandydatów Lart studiO z Krakowa jest punktem w biografii niejednego studenta szkoły teatralnej. Dla przykładu podam, że w 2005 roku dwudziestu pięciu absolwentów "Lartu" otrzymało indeksy wydziałów aktorskich – wszystkich miejsc jest około osiemdziesięciu.

Na kursy tego typu wybierają się osoby zdecydowane zdawać kolejny raz. Jeżeli ktoś nie chce tracić roku na myślenie o kolejnym podejściu, może skorzystać z pełnego programu studiów. Przy niektórych teatrach powołano policealne studia aktorskie, na przykład czteroletnie Studium Wokalno-Aktorskie przy Teatrze Muzycznym w Gdyni, trzyletnie studium aktorskie przy Teatrze im. Jaracza w Olsztynie czy przy Teatrze Śląskim w Katowicach. Kadrę stanowią tam najczęściej pracownicy teatru (najwięcej pracowników spoza macierzystego teatru ma gdyńskie studium współpracujące między innymi z Joanną Bogacką, Krzysztofem Gordonem czy profesorem Janem Ciechowiczem). Istnieją policealne szkoły prywatne, które znaleźć można w wielu miastach. Między innymi Szkoła Aktorska Haliny i Jana Machulskich w Warszawie, szkoły w Bydgoszczy, Częstochowie, Kielcach.

Drobne różnice

Przeglądając programy nauczania szkół, nie natkniemy się na wiele różnic. Joanna Derkaczew opisując boom na prywatne kursy aktorskie zauważa: "Problem z klasyfikacją zawodowiec/amator będzie się pogłębiał. W programach weekendowych kursów i dostojnych uczelni pojawiają się te same nazwy przedmiotów; od historii sztuki po impostację głosu. Czy oznacza to jednak, że kursy przekazują tę samą wiedzę? Czy oprócz pasji dają porządne humanistyczne wykształcenie, pozwalają rozwinąć poczucie tradycji, posłannictwa i misji kulturowej?" Choć czasem zdarzają się interesujące niespodzianki.

Twórcy Lart studiO  piszą o sobie na stronie internetowej: "Korzystamy z technik: Konstantego Stanisławskiego, Michaiła Czechowa, Bertolta Brechta, Lee Strasberga, Jerzego Grotowskiego i Jerzego Golińskiego. Mamy na to jeden rok."

Zastanawiające, kto sprawuje nad tym wszystkim kontrolę merytoryczną. Odpowiedź nie jest prosta. Uczelnie teatralne podlegają Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Wszystkimi innymi szkołami zajmuje się Centrum Edukacji Artystycznej (które podlega Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego). Co najmniej dziwna jest obojętność ministerstwa wobec tej różnorodności. Można odnieść wrażenie, że brak tam zwartej koncepcji całości szkolnictwa artystycznego (podobny problem dotyczy również sztuk pięknych).

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie kontroluje powstawania kierunków aktorskich na uczelniach podlegających Ministerstwu Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Resort kultury na własne życzenie prowadzi do sytuacji, w której państwowe szkolnictwo artystyczne uznane zostanie przez kolejny rząd za "błąd systemu". Ktoś w końcu zapyta – dlaczego państwowe szkoły tyle kosztują budżet państwa, skoro nieartystyczne czy prywatne nauczają dużo taniej i nawet na tym zarabiają? Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zdaje się być nieprzygotowane do dyskusji na ten temat.

 

*Paweł Płoski - absolwent Wydziału Wiedzy o Teatrze Akademii Teatralnej w Warszawie, pracownik działu literackiego Teatru Narodowego.

 

 

LART- ORBITA MARZYCIELI

Absolwentami Lartu są m.in.: Paweł Małaszyński, Anna Cieślak , Dawid Ogrodnik, Urszula Grabowska, Olga Frycz, Leszek Lichota, Wojciech Urbański, Magdalena Waligórska, Grzegorz Halama, Małgorzata Buczkowska, Bartłomiej Świderski, Magda Boczarska, Monika Jarosińska, Bartosz Gelner, Marta Nieradkiewicz, Janusz Kruciński, Magda Turczeniewicz, Karol Pocheć, Agata Wątróbska, Andrzej Młynarczyk, Marta Chodorowska, Krzysztof Minkowski, Marcin Czarnik, Grzegorz Mielczarek, Grzegorz Wojdon ...844 ZDOBYTE INDEKSY SZKÓŁ TEATRALNYCH!

Urszula Grabowska / Lart*1996:

Nikt nie dal mi z siebie tyle, ile dostałam od prowadzących w Larcie. Polecam Lart wszystkim..

Hits: 2096

Bartosz Gelner / Lart*2008

Lart to bardzo energetyczne miejsce. To był dla mnie mega przełomowy, inaczej lepiący mnie czas.

Hits: 2291

Anna Cieślak / Lart*2000:

Przeszłam tutaj ogromną szkołę, chyba najtrudniejszą w życiu. Ja się tu naprawdę obudziłam i zaczęłam pracować.

Hits: 2506

Paweł Małaszyński / Lart*1998:

Przyjechałem tutaj i zakochałem się w tym miejscu, zakochałem się w tych profesorach i naprawdę ci ludzie, tu, nauczyli mnie stać na scenie.

Hits: 2262

Marta Nieradkiewicz / Lart*2003:

Lart to był bardzo trudny rok dla mnie jako dziewczyny, która chciała zostać aktorką. Byłam poddana ostrej krytyce. Nie było litości.

Hits: 2354

Leszek Lichota /Lart*1998:

Gdyby nie Lart to z całą odpowiedzialnością mogę powiedzieć, że na pewno by mnie nie przyjęli do żadnej szkoły. Lart dał mi dużo więcej niż 4 lata studiów.

Hits: 2260

Magda Turczeniewicz /Lart*2002:

Lart to jest takie wspaniałe miejsce, które może Wam pomóc dostać się do siebie, do swojej autentyczności.Rok w Larcie to czas odkrywania i wyzwalania.

Hits: 2135

Janusz Kruciński / Lart*1995:

Lart to jest ten rodzaj harówki, gdzie ludzie zaczynają pokonywać największe swoje słabości, zaczynają się między nimi zupełnie inne relacje.

Hits: 2050

Olga Frycz / Lart*2006:

Przyszłam do Lartu, przeszłam tutaj swoje, oczywiście... Uczyłam się przez rok. Naprawdę ciężko pracowałam.

Hits: 2326